Słownik pojęć kryptowalutowych

Bezpłatna dystrybucja tokenów przez projekt kryptowalutowy do portfeli użytkowników, zwykle jako nagroda za wcześniejszą aktywność.

Każda kryptowaluta inna niż Bitcoin — nazwa pochodzi od „alternative coin”.

Kategoria stablecoinów w MiCA odnoszących wartość do koszyka walut, towarów lub innych aktywów innych niż pojedyncza waluta urzędowa.

Sytuacja, w której jeden podmiot kontroluje ponad połowę mocy obliczeniowej (lub zastakowanych środków) sieci i może manipulować transakcjami.

Prawnie wymagany przez MiCA dokument informacyjny, który emitent musi opublikować przed publiczną ofertą tokenu lub jego wprowadzeniem do obrotu w UE.

Pierwsza i wciąż najbardziej rozpoznawalna kryptowaluta, uruchomiona w 2009 roku przez pseudonimowego Satoshi Nakamoto.

Rozproszony, niezmienny rejestr transakcji utrzymywany wspólnie przez wiele niezależnych komputerów (węzłów) w sieci.

Globalny standard OECD do automatycznej wymiany informacji podatkowych o transakcjach kryptowalutowych między krajami, wdrażany w UE przez DAC8.

Podmiot posiadający unijną licencję na świadczenie usług kryptowalutowych (giełda, portfel custodialny, usługi doradcze) wymaganą przez MiCA.

Hot wallet jest podłączony do internetu i wygodny w codziennym użyciu; cold wallet przechowuje klucze offline i jest bezpieczniejszy dla większych kwot.

Unijna dyrektywa obowiązująca od 1 stycznia 2026 roku, zobowiązująca giełdy kryptowalutowe do raportowania transakcji swoich klientów do organów skarbowych.

Ekosystem aplikacji finansowych działających na blockchainie za pomocą smart kontraktów, bez banków ani innych centralnych pośredników.

DEX to giełda działająca na smart kontraktach bez pośrednika; CEX to tradycyjna giełda zarządzana przez firmę, taka jak Binance czy Kraken.

Kategoria stablecoinów w MiCA powiązanych 1:1 z jedną walutą urzędową, np. euro lub dolarem, wymagająca licencji instytucji pieniądza elektronicznego.

Unijny organ nadzoru nad rynkami finansowymi, który przygotowuje standardy techniczne MiCA i prowadzi centralny rejestr autoryzowanych CASP oraz białych papierów.

Opłata płacona sieci blockchain za przetworzenie transakcji lub wykonanie smart kontraktu, np. na Ethereum.

Zaprogramowane w kodzie Bitcoina zmniejszenie o połowę nagrody za wykopanie bloku, które następuje co ok. 210 000 bloków (ok. 4 lata).

Slangowe określenie strategii długoterminowego trzymania kryptowaluty niezależnie od wahań kursu, wywodzące się od literówki słowa „hold”.

Łączna wartość wszystkich jednostek danej kryptowaluty w obiegu, licząc: cena razy liczba monet w obiegu.

Tajny kod kryptograficzny, który daje pełną i wyłączną kontrolę nad środkami zapisanymi na danym adresie blockchaina.

Polski organ nadzoru finansowego — obecnie nie wydaje krajowych licencji CASP, bo ustawa wdrażająca MiCA nie weszła w Polsce w życie.

KYC to weryfikacja tożsamości klienta; AML to szerszy zestaw procedur przeciwdziałania praniu pieniędzy, którego KYC jest częścią.

Unijne rozporządzenie regulujące rynek kryptoaktywów w całej UE, w pełni obowiązujące od 30 grudnia 2024 roku.

Unikalny token na blockchainie potwierdzający własność konkretnego cyfrowego (lub fizycznego) aktywa — w odróżnieniu od kryptowalut, nie jest wymienny 1:1.

Czas między pełnym wejściem w życie MiCA (30 grudnia 2024) a końcem możliwości działania bez licencji CASP w Polsce (1 lipca 2026).

Polski formularz zeznania podatkowego, na którym rozlicza się dochód ze sprzedaży kryptowalut opodatkowany stawką 19%.

Łatwość, z jaką można kupić lub sprzedać dany aktyw bez znaczącego wpływu na jego cenę.

Narzędzie do przechowywania kluczy prywatnych, którymi zarządzasz swoimi kryptowalutami zapisanymi na blockchainie.

Mechanizm konsensusu, w którym prawo do zatwierdzania transakcji zależy od liczby zablokowanych (zastakowanych) monet, nie od mocy obliczeniowej.

Mechanizm konsensusu, w którym komputery (kopacze) rywalizują w rozwiązywaniu zadań kryptograficznych, aby zatwierdzić nowy blok transakcji.

Oszustwo, w którym twórcy projektu kryptowalutowego nagle wycofują całą płynność lub środki inwestorów i znikają.

Sekwencja 12-24 losowych słów, z której można odtworzyć wszystkie klucze prywatne danego portfela.

Różnica między oczekiwaną a faktycznie zrealizowaną ceną transakcji, wynikająca ze zmiany kursu lub niskiej płynności rynku.

Program zapisany na blockchainie, który automatycznie wykonuje zaprogramowane warunki bez udziału pośrednika.

Kryptowaluta zaprojektowana tak, by utrzymywać stabilną wartość, najczęściej powiązaną 1:1 z dolarem amerykańskim.

Blokowanie posiadanych kryptowalut w sieci Proof of Stake w zamian za nagrody, zwykle wypłacane w tej samej kryptowalucie.

Polski projekt ustawy mający wdrożyć MiCA i dać KNF podstawę prawną do wydawania licencji CASP — trzykrotnie zawetowany przez Prezydenta RP.

Termin FATF określający podmioty świadczące usługi w zakresie walut wirtualnych, podlegające przepisom AML — wcześniejszy odpowiednik unijnego CASP.

Dokument techniczno-biznesowy publikowany przez twórców projektu kryptowalutowego, opisujący jego technologię, cel i sposób działania.

Osoba lub podmiot posiadający tak dużą ilość danej kryptowaluty, że jego transakcje mogą zauważalnie wpływać na kurs.